Από την Γιορτή των 30 ετών της ίδρυσης και λειτουργίας του Ομακοείου Τρικάλων και προς όσους τιμήθηκαν από την Ακαδημία μας αλλά δεν κατέστη δυνατό να παραστούν αυτοπρόσωπα στην εκδήλωση.
Στιγμιότυπο από την παράδοση της Τιμητικής Βράβευσης της άοκνης πνευματικής εργάτριας Μαρίας Άνθη από τον Ηλία Κατσιάμπα και την Ακαδημία Ν. Μαργιωρή-Ομακοείο για την εξαίρετη και πρωτότυπη εμπράγματη συνεισφορά της στον Εσωτερισμό και στην βαθιά μελέτη του έργου του Ν. Μαργιωρή.
Ελάχιστο δείγμα τιμής, ευγνωμοσύνης και δικαίας αναγνώρισης για τον πολυκύμαντο και ακαταπόνητο αγώνα και την πρότυπη συνεισφορά της στη γείωση του Αγνώστου μέσα από τα συγγράμματά της.
Της αξίζουν πολλά περισσότερα κι είμαι βέβαιος ότι θα έρθει η ώρα που θα τα λάβει στο ακέραιο μαζί με την πλήρη δικαίωσή της.
Με ιδιαίτερη επιτυχία, πραγματοποιήθηκε πρόσφατα η εκδήλωση της Ζακυνθινής Εστίας Πολιτισμού «ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΡΩΜΑΣ», στην Αίθουσα της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών, με Θέμα τα “158 Χρόνια από την Ένωση των Επτανήσων με την Ελλάδα” με εξαίρετους ομιλητές.
Την εκδήλωση άνοιξε με χαιρετισμό του, ο
πρόεδρος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών κος Κώστας Καρούσος,
Ήταν μια λαμπερή εκδήλωση την οποία τίμησαν με την παρουσία τους, ο πρόεδρος της Πανθεσσαλικής Ομοσπονδίας κος Στέφανος Κούτρας Καθηγητής Πανεπιστημίου και η κα Κωνσταντίνα Ρετσινά πρόεδρος της “Εταιρείας Ανάδειξης Πολιτιστικής Κληρονομιάς Αργολίδας”, οι οποίοι με τη σειρά τους απεύθυναν χαιρετισμούς. Ο πρόεδρος της Ζακυνθινής Εστίας στη συνέχεια ευχαρίστησε τον Αντιπρόεδρο της βουλής κο Βασίλεο Βιλιάρδο για την ανταπόκριση της πρόσκλησης.
Ήταν μια λαμπερή εκδήλωση την οποία τίμησαν με την παρουσία τους, ο πρόεδρος της Πανθεσσαλικής Ομοσπονδίας κος Στέφανος Κούτρας Καθηγητής Πανεπιστημίου και η κα Κωνσταντίνα Ρετσινά πρόεδρος της “Εταιρείας Ανάδειξης Πολιτιστικής Κληρονομιάς Αργολίδας”, οι οποίοι με τη σειρά τους απεύθυναν χαιρετισμούς. Ο πρόεδρος της Ζακυνθινής Εστίας στη συνέχεια ευχαρίστησε τον Αντιπρόεδρο της βουλής κο Βασίλεο Βιλιάρδο για την ανταπόκριση της πρόσκλησης.
Η κα Σοφία Σκλείδα, καθηγήτρια Συγγραφέας Ποιήτρια και αντιπρόεδρος της Ζακυνθινής Εστίας, πλαισίωσε την εκδήλωση ως εισηγήτρια.
Επίσης του Χαράλαμπου Μηνάογλου Διευθυντή της Ιωνιδείου Σχολής Πειραιά, με θέμα «Ο Ρώσικος Κλάδος της Οικογένειας Καπνίση κατά τον 19ο αιώνα», και η παρέμβαση του κου Χωλλ Εδουάρδου – Αλβέρτου, Ιστορικού με θέμα, «Η συμβολή του Κωνσταντίνου Λομβάρδου και της Ζακύνθου στην Ένωση με την Ελλάδα».
Για την Διάκρισή τους θα βραβευθούν οι εξής:
ΤΑΞΙΔΕΥΤΗΣ – ΜΙΚΕΛΗΣ
ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΑΘΗΝΑ
“Η ΔΙΚΑΙΗ ΛΥΡΑ”
ΙΦΙΓΕΝΕΙΑ-
ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
΄΄ΕΛΛΑΣ ΄΄
ΦΩΤΟΝΕΡΟΠΕΤΡΑ -
ΒΑΣΙΛΙΚΗ – ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗ ( ΚΑΡΔΙΤΣΑ)
΄΄ΚΥΠΡΟΣ ΜΟΥ΄΄
ΑΝΔΡΙΑΝΝΑ – ΕΥΓΕΝΙΑ
ΠΑΠΑΛΛΟΥ – ΣΤΑΥΡΟΥ ΚΥΠΡΟΣ)
” ΣΑΝ ΠΡΩΤΑ”
ΡΟΔΟΥΛΑ – ΣΚΟΠΙΩΤΗ
ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ
‘’ΖΑΚΥΝΘΟΣ’’
ΝΕΦΕΛΗ ΙΟΝΕΣΚΟΥ –
ΙΩΑΝΝΑ ΚΑΡΑΜΑΛΗ
“ΝΟΣΤΑΛΓΙΑ”
ΡΟΥΜΠΙΝΗ ΜΑΡΙΑ ΔΡΟΓΓΙΤΗ – – ΝΑΥΠΑΚΤΟΣ
“ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΟΥ ”
ΚΩΣΤΗ ΜΠΟΥΚΛΑ
ΓΚΑΝΤΖΕΛΑΚΗ ΧΡΥΣΑ ΚΡΗΤΗ
” ΤΕΤΡΑΔΙΑ ΜΕ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥΣ ΣΤΙΧΟΥΣ
”
ΨΕΥΔΩΝΥΜΟ .. ΚΕΦΑΛΛΗΝΟΥ
ΔΙΟΝΥΣΙΑ ( ΣΟΥΛΑ) ΒΙΟΛΑΡΗ
“ΔΕΣΠΟΙΝΕΣ ΤΡΕΙΣ ”
ΑΓΡΑΜΠΕΛΗ ΜΑΙΡΗ ΚΑΚΟΛΥΡΗ
ΑΘΗΝΑ
“ΕΑΡΙΝΟΣ ΠΑΙΑΝΙΣΜΟΣ”
ΜΑΙΡΑ ΠΑΡΦΥΡΙΟΥ
ΖΗΚΟΥ ΜΑΡΙΑ – ΚΡΗΤΗ
“ΣΤΟ ΒΩΜΟ ΣΟΥ
ΑΝΤΙΓΟΝΗ”
ΦΩΤΗΣ ΑΓΓΕΛΟΥ ΠΡΕΒΕΖΑΝΟΣ
ΦΩΤΗΣ
“ΠΑΤΡΙΔΑ ΜΟΥ” ΦΑΙΔΩΝΑΣ
ΠΑΛΑΣΣΟΠΟΥΛΟΣ ΣΠΥΡΙΔΩΝ ΑΠΟ
ΤΗΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
“ΕΚΕΙΝΟΣ ΠΟΥ ΜΕ
ΣΚΟΤΩΣΕ”
ΦΡΙΝΤΑ ΚΑΛΟ
ΜΙΡΑΝΤΑ ΧΡΥΣΟΜΑΛΛΗ (
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ)
“Η ΑΝΟΙΞΗ ΠΑΛΙ ΘΑ
ΕΡΘΕΙ” ΕΛΙΑΖΑΡ
ΛΑΖΑΡΟΣ ΛΑΖΑΡΟΥ ΛΕΥΚΩΣΙΑ
“ΑΘΟΡΥΒΕΣ ΗΜΕΡΕΣ” Ο
ΜΑΝΔΑΤΩΡ
ΝΤΙΚΜΠΑΣΑΝΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ( ΝΕΑ
ΜΟΥΔΑΝΙΑ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗΣ )
“ΕΛΛΑΔΑ ΑΕΙ ΘΑΛΛΟΥΣΑ ”
ΘΕΟΝΟΗ ΑΝΝΑ ΚΙΟΥΠΗ ( ΑΘΗΝΑ)
“ΤΟ ΜΠΛΕ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ”
ΜΕΛΙΝΑ ΠΑΛΑΣΣΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΜΟΝΙΑ
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
“ΜΙΚΡΗ ΜΟΥ ΠΑΤΡΙΔΑ”
ΙΡΙΔΑ ΜΠΙΛΛΗΡΗ – ΤΑΤΑΡΗ
ΚΑΛΥΜΝΟΣ
“ΤΗΝ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΣΟΥ ”
ΕΥΑΝΘΙΑ — ΜΑΡΙΑ ΑΝΘΗ ΑΘΗΝΑ
“1821 ΘΥΣΙΑ ΨΥΧΕΣ
ΙΕΡΕΣ ”
ΚΛΕΑΡΕΤΗ ΟΛΓΑ ΑΧΕΙΜΑΣΤΟΥ
ΣΑΡΩΝΙΔΑ
“ΚΑΛΗΜΕΡΑ ΕΛΛΑΔΑ”
ΦΙΛΟΣ ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΤΖΙΒΡΑΣ
ΓΕΡΜΑΝΙΑ)
ΠΑΤΡΙΑ ΓΗ, ΛΑΕ ΗΡΑΚΛΕΙΕ
ΑΕΤΟΣ
ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΝΑΣΙΟΠΟΥΛΟΣ
ΔΙΗΓΗΜΑ
1)ΠΑΤΡΙΔΑ ΤΗΣ ΛΗΣΜΟΝΙΑΣ
ΜΙΧΑΛΗΣ ΠΑΝΑΤΟΣ ΜΙΛΤΙΑΔΗΣ
ΓΚΑΓΚΟΣ ΚΟΤΥΟΣ 11 ΠΕΡΙΟΧΗ ΑΒΑΝΤΟΣ
2) ΑΙΩΝΙΟΣ ΠΟΘΟΣ
ΑΛΜΠΑΝΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ
3)ΚΑΙ ΜΕ ΦΩΣ ΚΑΙ ΜΕ ΘΑΝΑΤΟ
ΑΚΑΤΑΠΑΥΣΤΩΣ
ΦΙΛΙΚΟΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΚΑΤΣΑΡΑΣ
4) ΧΩΡΙΣ ΤΙΤΛΟ
ΛΕΥΚΟΘΕΑ
ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ
5) ΚΑΝΙΒΑΛΟΙ
ΜΑΡΙΑ ΠΟΛΥΔΟΥΡΗ ΟΝΟΜ/ ΜΟΝ
ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΚΟΣΜΑ.
ΠΟΛΥΓΥΡΟΣ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗΣ
6) ΠΕΡΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ …
ΝΙΣΟΛΟΜΟΥ ΣΤΕΛΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ (
ΚΥΠΡΟΣ)
ΔΟΚΙΜΙΟ
1)ΔΙΑΚΟΣΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ
–ΠΑΤΡΙΔΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΦΥΣΗ ( ΞΕΝΟΦΩΝΤΑΣ)
ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΥ
2) Η ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ
ΣΠΟΥΔΑΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ ΤΟΥ 1821 ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ( ΒΑΡΒΑΡΑ)
ΝΙΚΗ ΣΚΟΥΤΕΡΗ ( ΠΕΙΡΑΙΑΣ)
3) “ΖΑΚΥΝΘΟΣ, ΣΤΗΝ
ΨΥΧΗ ΣΟΥ Η ΛΕΥΤΕΡΙΑ”
(ΦΥΛΩΣΣΙΑ) ΚΥΡΙΑΚΗ ΔΡΑΚΟΥ –
ΚΥΠΡΟΣ
Τα ποιήματα που συμμετείχαν
στον 2ο , 3ο, και 4ο Διαγωνισμό είτε έλαβαν τα βραβεία είτε όχι
Διονύσιος Σολωμός, Ανδρέας Κάλβος και τα φετινά ΟΥΓΚΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΦΏΣΚΟΛΟΣ 200
Χρόνια από την επανάσταση του 1821, καθώς τα διηγήματα και τα Δοκίμια, θα
φιλοξενηθούν σε μία επετειακή έκδοση.
Το πλήρες πρόγραμμα των εκδηλώσεων αναμένεται να ανακοινωθεί μετά τις 18 Ιουνίου που θα πραγματοποιηθεί η βράβευση όσων συμμετείχαν στο Πρώτο Μαθητικό Ποιητικό Διαγωνισμό της «Ζακυνθινής Εστίας Πολιτισμού Διονύσιος Ρώμας» ο οποίος θα γίνει στην Αθήνα
Σύντομο βιογραφικό
Μαρία Σ. Άνθη - Σύντομο βιογραφικό
Η Μαρία Σ. Άνθη γεννήθηκε στη Βόννη της Γερμανίας, είναι δημοσιογράφος
και μέλος της Ένωσης Συντακτών Ημερήσιων Εφημερίδων Ελλάδος (Ε.Σ.Η.Ε.Α).
Είναι απόφοιτη του Εργαστηρίου
Επαγγελματικής Δημοσιογραφίας. Φοίτησε στο Ανοιχτό Πανεπιστήμιο Διοίκηση
Επιχειρήσεων και Οργανισμών. Μαθήτευσε την εικαστική τέχνη στην Καλλιτεχνική
Σχολή Κέρκυρας. Γνωρίζει αγγλικά και γερμανικά, είναι πιστοποιημένη από τον
Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π., διδάσκει δημοσιογραφία και εφαρμοσμένη επικοινωνία, διαφήμιση και
δημόσιες σχέσεις σε Κολλέγια, ξένα πανεπιστήμια, σε δημόσια και ιδιωτικά ΙΕΚ.
Τελευταία συνεργάζεται με το www.timesnews.gr. Άρθρα της δημοσιεύονται στο:
www.athensupdate.gr και στο: www.emeis.gr.
Ως συγγραφέας έχει αφιερώσει πολλά χρόνια στην έρευνα. Στις 2/10/2019
τιμήθηκε από το World Philosophical Forum για το βιβλίο της «Απωστικές Δυνάμεις
Ιπτάμενων Δίσκων» και της απονεμήθηκε ο τίτλος Πολίτης της γης, 21ος αιώνας
από τον Πρόεδρο Igor Kondrashin.
Επί σειρά ετών παρουσίαζε τα μεσημβρινά δελτία ειδήσεων στον τηλεοπτικό
σταθμό BLUE SKY. Έχει συνεργαστεί με το πρώην Κανάλι 5 για το δελτίο Ειδήσεων
και την πρωινή ζώνη, όπως και με τον τηλεοπτικό σταθμό SEVEN και την εφημερίδα
ΝΙΚΗ. Υπήρξε δημοσιογράφος στα περιοδικά επικοινωνίας «Σύγχρονη Διαφήμιση» και
«Marketing Report», των εκδόσεων «Γ.Σ. Μπαρμπερόπουλος» έχοντας παράλληλα τη
γενική επιμέλεια των περιοδικών αυτών.
Έχει εξειδίκευση στην επικοινωνία δημοσιεύοντας πολλές έρευνες και
αφιερώματα με αντικείμενο την προβολή, την προώθηση και τη διαφήμιση
καταναλωτικών προϊόντων μεγάλων βιομηχανιών και πολυεθνικών εταιρειών. Υπήρξε
Διευθύντρια Σύνταξης στο επιστημονικό έντυπο «Χοροστάσι». Για ένα μεγάλο
διάστημα συνεργάσθηκε με το νέο Who is Who στην Ελλάδα. Παράλληλα έχει
συνεργασθεί ως δημοσιογράφος με τη Diakonie Rheinland-Westfalen Lippe στο
Ντίσελντορφ της Γερμανίας. Μέχρι σήμερα παραμένει βασικό στέλεχος εμπορικής επικοινωνίας
και media μεγάλων οργανισμών και επιχειρήσεων. Δίδαξε δημοσιογραφία και
εμπορική επικοινωνία στην ΑΣΟΕΕ, στον ΑΚΜΩΝ, στο Κέντρο Αθλιτικού Ρεπορτάζ
(ΚΑΡ), στο ΙΕΚ ΔΟΜΗ, στο Athenean College, στο European College και στο Future
Business School (FBS) κ.α.
Έχει εκδώσει τα βιβλία:
«Επιστημονικές Εργασίες Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης», εκδ. Μ. Σιδέρη
(2012).
«Η Επανάληψη… Το Άνοιγμα των Πυλών», εκδ. Δεσμός (2013).
«Η Ζωή Ξανά», εκδ. Λεξίτυπον (2014).
«Ο Αιθέρας Θεός», εκδ. Λεξίτυπον (2015).
«Λουΐζα και Αντώνιος», εκδ. Λεξίτυπον (2016).
«Ufo’s Repulsive Forces - Απωστικές Δυνάμεις Ιπτάμενων Δίσκων», εκδ.
Λεξίτυπον (2018).
«Ως διά μαγείας… και κατά γράμμα», εκδ. Λεξίτυπον (2019).
«Η κόρη της Κίρκης», εκδ. Ηρόδοτος (2019).
«Αριστοτελικό Σύμπα», εκδ. Λεξίτυπον (2021).
Έχει δώσει διαλέξεις με θέματα:
1) «Η πρώτη Φιλοσοφία, η πρώτη Θεολογία και η Αριστοτελική συλλογιστική»
(2020), 11ο Φιλοσοφικό Φόρουμ «W.P.F.» (World Philosophy Forum).
2) «Η Εναντίωσις κατά τον Αριστοτέλη στα Μετά τα Φυσικά», Ιανουάριος
2020, Φιλολογικός Σύλλογος «Παρνασσός».
3) «Η ανάδειξη των μαθηματικών στη σύγχρονη επιστημονική τεχνολογία»
(2018), Πνευματικό Κέντρο Δήμου Αθηναίων, 1 Ιουνίου (ημέρα Μαθηματικών).
4) «Άπωσις, η εν τη τάξει Ακολουθία» (2019), World Philosophy Day, 21
Νοεμβρίου.
5) «Απωστικές Δυνάμεις Ιπτάμενων Δίσκων W.P.F.» (2019) (διάκριση στο 10ο
W.P.F.).
Βιβλίο
ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΙΚΟ ΣΥΜΠΑΝ
Η Εναντίωσις κατά τον Αριστοτέλη στα Μετά τα Φυσικά.
Συγγραφέας – ερευνήτρια, Μαρία Σ. Άνθη
Ο Αριστοτέλης μας εισάγει στο δρόμο για το ασύλληπτο. Μας τον δείχνει κι αυτό γίνεται μέσα από τα εναντία. Αυτό μας εξηγεί το νέο βιβλίο Αριστοτελικό Σύμπαν, στις 264 σελίδες του. Πώς λειτουργεί μέσα από την Εναντίωση με μαθηματική ακρίβεια. Το αποδεικνύει στα Μετά τα Φυσικά, στο άπειρο, στους ομόκεντρους κύκλους και τους εσώκυκλους. Η Εναντίωση στα Φυσικά, στην Ψυχή, στην κοσμολογία, στα μετεωρολογικά, στο Όργανο, στα μετά τα φυσικά, αποκαλύπτει τη σοφία του μεγάλου αυτού Φιλοσόφου και ανθρωπιστή.
Το βιβλίο, περιλαμβάνει σχεδιαγράμματα και γεωμετρία πάνω στην ανάλυση της Αριστοτελικής φιλοσοφικής σκέψης. Για πρώτη φορά εξετάζονται τα Εναντία με βάση την Ενέργεια και τη Δύναμη σε όλο το Αριστοτελικό έργο. Αναλύεται η ώση ή άπωση και περιγράφεται πώς η μηχανική αυτή συμπαντική λειτουργία, μας οδηγεί στα άστρα. Τα εναντία με την αλλαγή προσήμων δείχνουν τη λειτουργική των ανεστραμμένων συμπάντων που είναι και το θέμα του εξωφύλλου σε σχήμα.
Αυτά είναι τα κύρια θέματα που αναλύει στη νέα της έρευνα η συγγραφέας – ερευνήτρια Μαρία Σ. Άνθη που κυκλοφόρησε πρόσφατα υπό τον τίτλο «Αριστοτελικό Σύμπαν – Η Εναντίωσις κατά τον Αριστοτέλη στα Μετά τα Φυσικά», από τις εκδόσεις Λεξίτυπον.
Μία συνεχής αλληλοαναίρεση, που είναι δυνάμει μεταβολή, ονομάζεται κατά τον Αριστοτέλη στα Μετά τα Φυσικά Εναντίωσις. Αυτή δεν δημιουργεί κίνηση διότι την κίνηση τη δημιουργεί το αίτιο, αν και δεν μπορούμε να γνωρίζουμε όλα τα αίτια και εκείνο που λέει ο Αριστοτέλης είναι ότι ένα ακίνητο έξω από το κινούμενο την ουράνια σφαίρα, είναι το ακίνητο κινούν. Αυτό δημιουργεί την κίνηση.
Η
Εναντίωσις αποκαλύπτεται στην έρευνά μας να διαπερνά θέσεις και όρια κυρίως
μέσα στον άξονα της δύναμης και είναι μέσα σε όλα τα δυναμικά του, αφού σκοπός
της είναι να αγγίξει το τέλειο τέλος της. Αυτό θα γίνει, όταν μπει μέσα στη
διάθεση και τη διάταξη, για να υψωθεί στον άλλον άξονα της ενέργειας πάλι μέσω
των μεταβολών. Εκεί θα υπάρξει με άλλη υπόσταση, καθώς τα ακρότατα το ορίζουν,
όπως και τα έσχατα σε όλο το Αριστοτελικό σύμπαν. Η Εναντίωσις βρίσκεται και
στους ομόκεντρους κύκλους ακόμη και μέσα στους ενδιάμεσους κύκλους, έχει σκοπό
την τελείωση στο αιώνιο κυκλικό γύρισμά τους.
Οι μεταβολές βρίσκονται στο συνεχές, στο άπειρο, στο τέλειο του κύκλου, ως παραπλήρωμα και εκεί, στο ανώτατο όριό τους, έρχεται το πλήρωμα της ενέργειας που οι άνθρωποι το λένε χρόνο. Σύμφωνα με τη φιλοσοφική μας έρευνα εκτιμάται ότι η Εναντίωσις είναι το παραπλήρωμα μιας τελείωσης στο άπειρο, καθώς και αυτό φθάνει στην τελείωση και, επειδή την ενέχει, βρίσκεται εντός του. Στην ανώτατη ενεργειακή βαθμίδα η μεταβολή υπάρχει κάτω από άλλη μεταβολή, το πλήρωμα. Εκτιμάται ότι σκοπός της Εναντιώσεως είναι το τέλειο, όπως και το άπειρο, επειδή υπάρχει κάποιο πέρας και αυτό είναι πέρα από τα πέρατα, έτσι ώστε και εκεί ένα άλλο αίτιο μιας άλλης μεταβολής να επαναφέρει κάποτε την τάξη της κίνησης μετά από την ηρεμία και την ακινησία.
Το σύμπαν του Αριστοτέλη είναι φυσικά μέρη ενός τεράστιου οργανισμού μεταβολών, αυτή η Εναντίωσις στο συνεχές έχει μια γεωμετρία και μια προέκταση που ορίζει το Αριστοτελικό σύμπαν σχετικά με τα αντικείμενα που είναι έννοιες και όροι μέσα στην πολλαπλότητα, τα οποία εξετάζουμε μας λέει η Μαρία Άνθη μα, προ πάντων, ερευνάμε. Η δε γεωμετρία των ομόκεντρων κύκλων έχει την έννοια της μηχανικής και όλα επενεργούν στο γίγνεσθαι και έχουν άμεση επίδραση σε όλα τα μεγέθη, όπου είναι σώματα.
Εκεί όλα τα ουράνια σώματα κατέχουν μια θέση και κινούνται. Εκεί πάνω έχουμε βασικές λειτουργίες, όπως στους άξονες ενέργειας και δύναμης και εργάζονται σε σημεία οι Εναντιώσεις, στα ακρότατα, στα έσχατα, στα αΐδια.
Τις φυσικές διεργασίες τις κατευθύνει ένας σκοπός, ένα άυλο νοητό ακίνητο κινούν που θέτει την αρχή της κίνησης, το υπερμέγεθες σύμπαν και ο μηχανισμός έχει μια σειρά και τίποτα δεν είναι σε αταξία. Έχει μια διάταξη και, για να καταλήξει σε αυτήν, ο Αριστοτέλης έλαβε υπόψη του τι είχαν πει οι προγενέστεροι που ήταν κυρίως προσωκρατικοί φιλόσοφοι.
Τη διάταξη την είχαν προβάλει ο Εύδοξος ο Κνίδιος και ο Κάλλιππος ο Κυζικηνός που ήταν κυρίως αστρονόμοι και μαθηματικοί και δέχονταν ότι κάθε αστρικό σύστημα ήταν στερεωμένο στον ισημερινό, μιας κρυστάλλινης σφαίρας διάφανης, Ήταν σφαίρες, η μία μέσα στην άλλη και κάθε σφαίρα περιστρεφόταν γύρω από τον άξονά της. Στην ανώτατη σφαίρα ήταν στερεωμένοι οι απλανείς αστέρες.
Ο Αριστοτέλης συμφωνούσε με τις απόψεις τους, ότι οι πόλοι μιας σφαίρας συνέπιπταν με τους πόλους της αμέσως επόμενης. Έτσι είχαμε ένα γεωκεντρικό σύστημα με ομόκεντρους κύκλους. Η εσωτερικότερη επηρέαζε την εξωτερικότερη. Ο Αριστοτέλης μελέτησε το σύμπαν αυτό και υπολόγισε 22 μεσόκυκλους, τους οποίους πρόσθεσε στις 33 σφαίρες του Αστρονόμου και μαθηματικού Κάλλιππου που μας κάνουν συνολικά 55 σφαίρες-κύκλοι μαζί με τη σφαίρα των 56 απλανών.
Η θεωρία με τα εναντία, με τη νομοτέλεια που φέρνει την τάξη στα πάντα, τη μεταφυσική της ύλης και της άυλης υπόστασης των όντων έδωσε σχήμα και έκανε τη λειτουργική σύνδεση μιας φύσης και μιας μεταφύσης για τον κόσμο του αισθητού και κυρίως έδειξε πως λειτουργεί στον ίδιο τον άνθρωπο που και εκείνος κινείται στον αισθητό κόσμο. Η λογική ήταν το αντικείμενο του λόγου του γι’ αυτό και κάθε εναντίωση ή μεταβολή έλεγε πως λειτουργεί εδώ δίπλα σε εμάς, αν και υπήρχε ως ένα βαθύτερο αίτιο αλλού.
Όπως και να έχει όμως, εξήγησε το ίδιο καλά και τους δύο κόσμους, όπως και τον σκοπό τους, έτσι ώστε να βγούμε από την πλάνη, αφού η φύση τα δημιουργεί, τα προκαλεί, τα σχεδιάζει και εργάζεται με μεγάλη επιμέλεια εκτός φθοράς και αενάως. Οι ομόκεντροι κύκλοι βυθίζονται και αναδύονται, ενώ στα διαστήματα των μεσόκυκλων το θείο στοιχείο στα εσώτερα κυριαρχεί σε εξωτερικά περιβάλλοντα και άλλες πιο επιφανειακές σφαίρες. Όπως υποστήριξε και ο Κάλλιππος, από τις εξωτερικότερες σφαίρες, όπως η σελήνη, ο ήλιος με την ανατολή και τη δύση, οι ώρες που ήταν 24, όπως οι απλανείς αστέρες, αυτή ήταν η πρώτη και μία άλλη ήταν ο ζωδιακός κύκλος με τη μηνιαία κίνηση της σελήνης γύρω από τον ουρανό, η τρίτη δε ήταν σε μικρή ταχύτητα, σε άξονα κεκλιμένο προς τον άξονα του ζωδιακού σε μια παλίνδρομη κίνηση των αποκλίσεων της σεληνιακής τροχιάς κάθε 18,5 έτη. Η εξωτερικότερη στρεφόταν σε 27 μέρες από τη δύση προς την ανατολή.
Το συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι η Εναντίωσις είναι δυνάμει μεταβολή και μια συνεχής αλληλοαναίρεση, δεν δημιουργεί κίνηση διότι τη δημιουργεί το αίτιο, όμως διαπερνά όλο το Αριστοτελικό σύμπαν, είναι σε όλο το κυκλικό σύστημα των ομόκεντρων κύκλων ακόμη και μέσα στους ενδιάμεσους κύκλους, το ερώτημα όμως είναι, αν αυτή υπάρχει και στην ενέργεια και όχι μόνο στη δύναμη.
Σύμφωνα με αυτήν τη φιλοσοφική έρευνα -διότι περί αυτού πρόκειται- θέλουμε να εξετάσουμε τα Εναντία στο Αριστοτελικό σύμπαν και εκτιμάται ότι η Εναντίωση είναι το παραπλήρωμα μιας τελείωσης στο άπειρο, αφού και αυτό ενέχει την τελείωση. Έχει όριο το τέλειο τέλος. Όλος ο άξονας της δύναμης οριζοντίως μερίζεται στην Εναντίωση, όλα τα ενάντια από το κατώτατο όριο στο ανώτατο υψώνονται βαθμηδόν προς την ενέργεια. Στην ανώτατη ενεργειακή βαθμίδα η μεταβολή υπάρχει κάτω από άλλη υπόσταση και έχουμε μεταβολή το πλήρωμα. Είναι όπως λέμε «ήλθε το πλήρωμα του χρόνου».
Έτσι ο σκοπός της Εναντιώσεως είναι να αγγίξει κάποτε το τέλειο, όπως και το άπειρο. Από τα εναντία που διερευνάμε, φθάνουμε στα έσχατα και στο τέλειο και η αλληλοαναίρεση και η συνεχής μεταβολή μας οδηγεί στο τέλειο τέλος με μαθηματική ακρίβεια. Αρχές, αξιώματα, με όρους και έννοιες σε όλα τα κατηγορήματα μέσα στην ακολουθία της νομοτελειακής τάξης θέτουν σε κίνηση δυναμικά και ενεργητικά όλα τα αντικείμενα. Ένα βαθύτερο σύμπαν ομόκεντρων κύκλων απλώνεται σε εσωτερικές και εξωτερικές διαστάσεις μέσω των αναλογιών.
Τα
όρια θα τα θέσουν και πάλι οι συμπαντικές
συντεταγμένες πάνω και κάτω, δεξιά και αριστερά, οριζοντίως σε κύκλωμα,
ώστε να απλωθεί το περιβάλλον τοπικά, χρονικά, ποσοτικά και σχετικά με κάθε
άλλο κατηγόρημα (διερευνάμε τον όρο σχετικά με τι). Εκεί το κινούν θα
παράξει τη δύναμη με όλες τις δονήσεις. Καθέτως και θύραθεν ο κινητήρας
του σύμπαντος, το ακίνητο κινούν, θα εισάγει την ενέργεια. Εκεί, στο ακίνητο,
απλώνεται το άπειρο με όλες τις δονήσεις του. Είναι τρία επίπεδα: Ενάντια,
κύκλοι και συντεταγμένες που εξέφρασε το ακίνητο κινούν διότι είναι κινητό
εξαιτίας της δυνάμεως και κινητήρας εξαιτίας της ενέργειας.
Έτσι η αρχή της ποιήσεως είναι μέσα στον κατασκευάσαντα, σε αυτόν που εκτελεί την πράξη και όχι μέσα στο πρακτό, δηλαδή στο κατακευαζόμενο.
Η παρακαταθήκη που μας άφησε ο Αριστοτέλης είναι πολύ μεγάλη! Ο Αριστοτέλης ήθελε να βγάλει τον άνθρωπο από την πλάνη, να πρυτανεύει η λογική, να διακρίνει την αλήθεια από το ψεύδος. Η πλάνη και η συσκότιση είναι το αιώνιο πρόβλημα του ανθρώπου. Ο Αριστοτέλης, με την οντολογική σκέψη και την τελολογική ερμηνεία, μας έφερε μέσα στον αισθητό κόσμο της ύλης και στη θεία νομοτέλεια. Την κατέβασε στο δικό μας στερέωμα, στον τόπο μας, και τα απέδειξε όλα. Μας εξήγησε την τελευταία αιτία και ποιος ο ήταν σκοπός και το τέλος ως προς τι γίνεται κάτι και, αναλύοντας τα κατηγορήματα, τα είδη, την αιτία, το ποσό, τη διάθεση, τα ταυτά, τη μορφή, τη δύναμη, την έξι, την αρχή, το Ον, την ουσία, τα συμβεβηκότα, άλλες έννοιες και όρους μας έδειξε πως λειτουργούν βάσει της θείας νομοτέλειας και της φύσης που τα γέννησε και τα τακτοποίησε όλα και τα έβαλε σε μια τάξη.
Πολλοί θα ασχοληθούν ακόμη για να αποκωδικοποιήσουν όλη αυτή τη γνώση που μας άφησε ο Σταγειρίτης φιλόσοφος. Ό,τι ανώτερο φτιάξουμε ως ανθρωπότητα δεν μπορεί παρά να είναι αριστοτελικό διότι είχε δει το χέρι του τεχνίτη, τη φύση όλων των πραγμάτων και πώς τοποθετεί τις άπειρες κατασκευές. Είχε δει πως λειτουργεί το σύμπαν και πως αυτό είναι φτιαγμένο, ασχέτως αν υποστήριξε ότι είχε κέντρο τη γη, τα δε υπόλοιπα ως προς τις λειτουργίες που είπε ήταν σωστά.
Πάνω από όλα μας έδειξε τον δρόμο για το ασύλληπτο. Θα μας οδηγήσει ακόμα πιο πέρα, στο πέρας, γιατί, μέσα σε όλα, μας ανοίγει και τον δρόμο για τα άστρα. Γι’ αυτό είναι πολύ μεγάλη η φιλοσοφία του, μας ανοίγει τον δρόμο, τον ορίζοντα για την τελειοποίηση και την εξέλιξη της ανθρώπινης συνείδησης, όπως και την πραγμάτωση της φιλοσοφικής γνώσης.
Για τον Αριστοτέλη υπήρχε το θείο στοιχείο που κινούσε τα πάντα, η νομοτέλεια, και, επομένως, ο Δημιουργός δεν είχε την έννοια που έχει για εμάς ούτε κατείχε την ίδια θέση μέσα στην αριστοτελική συλλογιστική. Ως ανθρωπότητα του χρωστάμε όλη μας τη σημερινή εξέλιξη, καθώς, κατά το καλώς νοούμενον, τον αντέγραψαν όλοι οι ευφυής και άλλαξαν το μέλλον μας κατά το καλύτερο και, όσοι το απέκρυψαν συστηματικά, παραγνώρισαν την ιστορική αλήθεια.
Τα ακρότατα
Ιδιαίτερα στο όγδοο κεφάλαιο, επιχειρείται
η μελέτη των Αριστοτελικών γεωμετρικών εννοιών πάνω στη σφαίρα. Δίδονται τα
γεωμετρικά σχήματα εκατέρωθεν και τα σημεία-θέσεις ορίων στον χώρο. Με τη
μεθοδολογία της συνταύτισης εννοιών και όρων μέσα από σχήματα θα δούμε
και ενωτικά που καταλήγουμε με σημεία που υπολογίζουμε στην Αριστοτελική
ερμηνευτική μέσα από τα νοήματα και τα σημεία που μας δίνει και μας εξηγεί ο
ίδιος ο φιλόσοφος.
Οι
λειτουργικοί μηχανισμοί έχουν τη δυνατότητα να θέτουν σε λειτουργία κατασκευές
εντός των συστημάτων τους, έτσι όπως και εμείς μπορούμε να θέσουμε σε
λειτουργία δικές μας υλικές κατασκευές, όταν αυτές προσομοιάζουν με τα
ανεστραμμένα σύμπαντα υπολογίζοντας τις δομές τους, όπως είναι τα πρόσημα και ο
αυτοματισμός τους στους κόμβους-σημεία.
Όσον
αφορά στο τοπικό ακρότατο και στις
μαθηματικές προεκτάσεις, κάθε παράγωγος αντιστοιχεί σε μια δόνηση και
ενώ η μεταβλητή σε δύναμη, όπως γνωρίζουμε, ρίχνει τον εκθέτη, εδώ τον
ανεβάζει. Επομένως καμία σταθερά δεν ισούται με μηδέν, αφού, όπως ξέρουμε, η
παράγωγος οποιουδήποτε αριθμού μας κάνει μηδέν.
Εδώ
δεν υπάρχει σταθερά, δεν υφίσταται, οπότε δεν παίρνω μια συνάρτηση, για την
οποία πρέπει να βρω την παράγωγό της και να την εξισώσω με το μηδέν διότι η
μεταβλητή σε δύναμη ανεβάζει τον εκθέτη. Το σύμπαν εξελίσσεται από τα απλά
συστήματα προς τα πιο πολύπλοκα πάντα με τη δόνηση. Έτσι συμπεραίνουμε ότι ο
εκθέτης αυξομειώνεται μέσα από μια ταλάντωση μιας δίνης κύματος. Όμως ο τελικός
της προορισμός θα είναι αυξητικός. Η δόνηση εμφανίζεται ως κύμα, όταν από τα
ακρότατα πάμε στα έσχατα και εν συνεχεία στο τέλειο τέλος για να φθάσουμε στο
πέρας, όπου υπάρχει η ηρεμία.
Σε
αυτό το τμήμα του βιβλίου εξετάζονται τα σημεία, η Διάθεση, η
Διάταξη, το Κοίλο και το Κυρτό που βρίσκονται σε μια σειρά,
σε μια ακολουθία, για να εντοπίσουμε τη δημιουργία ενός μηχανισμού μέσα στο
Αριστοτελικό σύμπαν. Ο Αριστοτέλης λέει πώς
λειτουργεί αυτό το σύμπαν και συμπεραίνουμε ότι λειτουργεί μέσα από έναν
αυτοματισμό που έγκειται στην αλλαγή προσήμων, στα άκρα.
Υπάρχει μία μελέτη στα Ακρότατα ως προς το τι ισχύει σήμερα, τι διδασκόμαστε, σε αντίθεση με όσα ανέφερα στις μαθηματικές προεκτάσεις στo κεφάλαιo (6.2.β) όσον αφορά στα ακρότατα ως μελέτη, όπως και στην παραγώγιση, προκειμένου να δούμε τα σημεία που μπορεί να αποτυπώνονται στα ακρότατα του Αριστοτέλη. Αυτά βρίσκονται στο σχήμα που έχει τα πρόσημα (+) και (–). Όπως υποστήριξε η Μαρία Άνθη, , εκεί έχουμε την αλλαγή προσήμων, όπως προκύπτουν από την Εναντίωση. Η Εναντίωσις, ως θεμελιώδης αρχή επί των μεταβολών του Αριστοτελικού σύμπαντος, φαίνεται στο σχήμα Αριστοτελικό σύμπαν (και εξώφυλλο βιβλίου).
Μετά από σύντομη παραμονή στα Στάγειρα, ο Αριστοτέλης επέστρεψε στην Αθήνα και ίδρυσε τη δική του φιλοσοφική σχολή, η οποία λεγόταν «Λύκειον». Τη συγκρότησε σε έναν τόπο ειδυλλιακό, κάτω από τον λόφο του Λυκαβηττού και ανάμεσα σε δύο ποτάμια, τον Ηριδανό στο βορρά, και τον Ιλισό στο νότο.
 |
Το Λύκειο ήταν ένας ναός αφιερωμένος στον Απόλλωνα Λύκειο. Ήταν
πιο γνωστός όμως για την Περιπατητική σχολή φιλοσοφίας που ιδρύθηκε εκεί από
τον Αριστοτέλη το 334 π.Χ |
 |
Εδώ δίδαξε ο Αριστοτέλης Το 335 π.Χ. Πρόκειται για τον
Αρχαοιλογικό χώρο στη Ριγίλλης 11 στην καρδιά της Αθήνας και βρισκόταν το
Λύκειο του Αριστοτέλη. |
Όταν ο Αριστοτέλης αναφέρεται στα αριστερά και δεξιά που είναι μέρη του ουρανού, σαφώς και γνωρίζει τι συμβαίνει στο επέκεινα αλλά και πολύ περισσότερα από αυτά που έχουμε εμείς στα γραπτά κείμενα. Μπορεί κάποια να τα έλεγε σε λίγους και να ήταν απόρρητα. Ο Αριστοτέλης πάντως προτιμούσε την Ενέργεια
Αποκωδικοποίηση ως προς το δεξιά (μέρος του ουρανού): Η φυσική εξήγηση κατ’ εμέ είναι η γένεση, η κίνηση των δεξιόστροφων θερμών σπερμάτων ή η έλευση του φωτός από την ανατολή που βγαίνει.
Όμως είναι κάτι πολύ περισσότερο από αυτήν την έννοια και θαρρώ πως σχετίζεται με τα βάθη των ωκεανών στο πρόσθιο μέρος του ουράνιου θόλου και τα στοιχεία του αιθέρα κατά πόσο είναι δυναμικά και κατά πόσο ενεργητικά.
Η ενέργεια είναι πράξη και αφύπνιση, ενώ η δύναμη έχει μια κινητική με το πάθημα και, ναι μεν καλύπτει ένα μεγάλο μέρος του ουρανού και το έργο με τα δυναμικά βγάζει πάλι μια ενέργεια, αλλά δεν είναι αυτή της τελείωσης. Το τέλος και ο σκοπός της μιας από της άλλης διαφέρει πολύ στην κατάληξη. Το ζητούμενο είναι να φθάσουμε στο αγαθό και το σπουδαίο, ίσως όχι με τα δυναμικά που προσπαθούν να φθάσουν προς την τελείωση, δηλαδή να αγγίξουν το τέλειο, διότιαυτά τα ίδια δεν είναι πάντοτε και τα τελειότερα.
Εκδόσεις Λεξίτυπον – Αθήνα 2021
Διάλεξη στον Φιλολογικό Σύλλογο “Παρανασσός”- Ιανουάριος 2020
ΣΤΑ ΜΕΤΑ ΤΑ ΦΥΣΙΚΑ
Εισηγήτρια Μαρία Σ. Άνθη
Αν και τα μαθηματικά
τα είχε στην τρίτη θέση. Είχε πει ότι είναι το τρίτο γένος. Τρίτο γένος ήταν τα ενδιάμεσα δηλαδή τα μαθηματικά όντα.
θεωρούσε ότι μπορούν να σου δείξουν ή να επιβεβαιώσουν τη γνώση αλλά δεν θεωρούσε
ότι τα ενδιάμεσα αποκαλύπτουν ή φανερώνουν τα φαινόμενα.
Ο Αριστοτέλης όλα τα φαινόμενα τα εξετάζει με μια απορριπτική μέθοδο
ώστε να αποκαλυφθούν. Κι αυτό γιατί θέλει να οδηγηθεί στην αρχή του προβλήματος
αφού όμως λύσουμε όλες τις απορίες. Τακτική που ακολουθούσε και ο Σωκράτης γιατί
ο Αριστοτέλης είναι γνήσιος Σωκρατικός. Αλλά και ταυτοχρόνως και επηρεασμένος από
τις διδαχές του Πλάτωνα καθώς ήταν για πολλά χρόνια μαθητής στην Ακαδημία του.
Η
εναντίωσις κατά τον Αριστοτέλη
Κατά
τον Αριστοτέλη, το πρωταρχικό Όν που δεν είναι κάτι αλλά είναι ένα Όν καθαρό είναι η ουσία. Τι είναι η ουσία όμως; Είναι αυτό που δεν έχει κάποιο φυσικό
μέγεθος διότι είναι πρότερο της γνώσης,
του λόγου και του χρόνου. Αυτή λοιπόν η ουσία είναι ξεχωριστή και αυθύπαρκτη, τα
άλλα όχι.
Άρα
εδώ έχουμε να παρατηρήσουμε ότι η ουσία βρίσκεται εκτός του φυσικού
πεδίου εκτός του αισθητού κόσμου που εμείς αντιλαμβανόμαστε. Επειδή όμως κάτι μπορεί
να μην είναι εμφανές στο οπτικό μας πεδίο δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχει και δεν λειτουργεί.
Και πώς λειτουργεί αυτή η ουσία; που την ονομάζει θεία ουσία και πρώτη φιλοσοφία;
Ο Αριστοτέλης μας εξηγεί πως υπάρχει η πολλαπλότητα όπως είπαμε και πριν. Εκεί
μέσα εξηγεί και το πώς λειτουργεί, αυτό το οποίο θα πρέπει να το εξετάσουμε. Αυτό
υποστηρίζει ο Αριστοτέλης.
Μας λέει ότι η ύλη δεν μπορεί να εκληφθεί ως ουσία
αλλά ούτε και το σύνθετο ύλης και μορφής. Ούτε η ποσότητα, το μήκος, το βάθος. ΑΥΤΑ
δεν ορίζονται όπως ακριβώς η ουσία. Διότι
αναγκαστικά έχουμε την ένωση ενός υποκειμένου και ενός κατηγορήματος μιας ουσίας για την ύπαρξη.
Εδώ
βλέπουμε την ουσία να άρχεται και τα άλλα να απορρέουν από αυτήν, ενώ η ίδια συγκροτεί
κάθε οντότητα. Κάθε οργανισμό, κάθε σύνολο.
Κατά τον Αριστοτέλη,
αν δεν υπήρχαν τα πρωταρχικά όντα δεν θα υπήρχε τίποτα. Τα αΐδια όντα υπάρχουν ενεργεία!
Το δυνάμει αγαθό και το ενεργεία αγαθό, έχουν και τη γεωμετρική απόδειξη.
Η ΟΥΣΊΑ διαπνέει
τα πάντα ποικιλοτρόπως διότι όλα αποτελούν το όλον βρίσκονται και περικλείονται
μέσα σε αυτό. Γι αυτό έχουμε και το σημείο της πολλαπλότητας.
Κατά την εκτίμησή μου.
Πολλά από αυτά που ερμήνευσε ο Αριστοτέλης, έμειναν ανεξερεύνητα ως
προς την πολύπτυχη ερμηνεία που παρουσιάζουν.
θεωρώ ότι:
Όταν π.χ. ο Αριστοτέλης
μιλάει για λήψεις και αποβολές, στην ουσία
εννοεί για πάλη δυνάμεων. Όταν μας λέει για
τα άλλα εναντία είναι οι αντίθετες δυνάμεις γεωμετρικώς. Είναι εκείνα που έχουν,
δηλαδή κατέχουν, το είδος της εναντίωσης, την
φτιάχνουν και εκείνα τα άλλα είναι
εκείνα που είναι ικανά να την φτιάξουν.
Τούτο σημαίνει ότι, Φτιάχνουν το αντίπαλον δέος. Έτσι έχουμε τα εναντία, έτσι μας
προκύπτουν.
Όταν μιλάει για το
μέγιστο έσχατο που είναι το τέλειο και
το οποίο από τίποτε δεν έχει ανάγκη το τέλειο,
εννοεί τις πηγές απ’ όπου ρέει ενέργεια. Από εκεί πηγάζουν και τα αΐδια όντα που
υπάρχουν ενεργεία.
Όλοι οι φιλόσοφοι
είχαν δικαίωμα στις πηγές, να αντλήσουν γνώση και σοφία για να μεταδοθούν όλα αυτά
τα οποία εν συνεχεία δόθηκαν στους ανθρώπους, αλλά πολλά που ήταν άκρως προσωπικά
και αφορούσαν τις εμπειρίες τους μέσα στη μύηση και στη μάθηση δεν τα είπαν, διότι
δεν είχε κανένα νόημα.
Εμείς όμως οφείλουμε
να ερευνάμε και να διεισδύουμε όλο και πιο βαθιά σε αυτήν την μεγάλη κληρονομιά
που μας άφησαν. Η διάνοια είναι ο νους, για όλα τα όντα. Ο άνθρωπος κατά πόσο συμμετέχει
στο κοινό νου. ΑΥΤΌ είναι ένα ερώτημα.
Κοινός νους δεν είναι η λογική ή η κοινή λογική με την έννοια που της αποδίδουμε σήμερα. Ήταν η συγχρονικότητα και η σύμπνοια σε νοήμονες οντότητες. Είναι μια βαθύτατα μεταφυσική έννοια, όπου ο δάσκαλος μετέδιδε τη γνώση στο μαθητή. Είναι η δόνηση.
Ας φέρουμε ένα παράδειγμα σύμφωνα με τα όσα θίγουμε στο θέμα μας και για τη συλλογιστική του Αριστοτέλους έτσι ώστε να την κατανοήσουμε.
Η Δόνηση είναι ο λόγος. Αλλά η δόνηση μέσα έχει την ουσία από αυτήν διαπνέεται. Για παράδειγμα, στην προκειμένη περίπτωση το γένος είναι το θείο, το είδος είναι η δόνηση και τα συστατικά της είναι τα στοιχεία από εκεί βγαίνει και η κατηγορία της ουσίας που λέγαμε.
Το είδος καθορίζει αυτό που λέμε συνειδητότητα, είναι το είδος ενέργειας και δυναμικότητας. Και λέμε αυτό κάνει αυτήν την εργασία, έχει αυτές τις χαρακτηριστικές ιδιότητες. Κάνει μια δουλειά. ΕΝ ΑΡΧΗ είναι η συνειδητότητα. Όλα διαπνέονται από ουσία αλλά όχι με τον ίδιο τρόπο αλλιώς η καρέκλα και αλλιώς ένας άνθρωπος.
Ας δούμε τώρα την
Εναντίωση μέσα από μια άλλη προσέγγιση και τι θέλει να μας πει ο Αριστοτέλης μέσα
από αυτήν.
(Βλέπουμε το σχετικό
σχήμα στην οθόνη μας).
Θα σας διαβάσω ένα
απόσπασμα από τον στίχο 1055α, του έργου Μετά τα Φυσικά Ι΄, του Αριστοτέλη
(τόμος Β΄), από το εδάφιο: Η Εναντίωσις. Η μετάφραση είναι από το πρωτότυπο του
Νικ. Κυργιόπουλου. Πρόκειται για ένα από τα ωραιότερα
κείμενα του Αριστοτέλη, στα Μετά τα Φυσικά.
Η Εναντίωσις
1055a Επειδή τα διάφορα πράγματα ημπορεί να έχουν αναμεταξύ των μιαν μεγαλυτέραν
και μια μικροτέραν διαφοράν, υπάρχει και κάποια μεγίστη διαφορά και αυτήν την λέγω
εναντίωσιν.
Εδώ εννοεί την αντίθεση, τα ενάντια αυτά που βρίσκονται εκ διαμέτρου αντίθετα ενός σημείου.
Η επαγωγή φανερώνει ότι αυτή είναι μεγίστη διαφορά. Διότι τα πράγματα που
έχουν διάφορον γένος, δεν έχουν δρόμον να βαδίσουν τα μεν προς τα δε, αυτά έχουν
πάντοτε ολοέν μεγαλυτέραν απόστασιν αναμεταξύ των, και δεν είναι ποτέ επιδεκτικά
συναντήσεως.
Εδώ εννοεί ότι υπάρχουν τα ακρότατα. Τα άκρα στο μέγιστο και στο μη μετρήσιμο. Άρα στο υπερ εκτός του δικού μας διαστήματος.
Αι γενέσεις όμως αυτών, όσα διαφέρουν ανά το είδος, έχουν έσχατα αφετηριακά
σημεία τα εναντία, επειδή λοιπόν τα μεταξύ των εσχάτων διάστημα είναι μέγιστον,
είναι μέγιστον και το μεταξύ των εναντίων διάστημα.
Μας λέει λοιπόν ότι τα αντίθετα τα ενάντια γεννιόνται και συνεχίζει να μας εξηγεί πολύ καθαρά ότι:
Πρέπει να προσθέσωμεν
ότι, ό,τι είς κάθε γένος είναι μέγιστον, είναι τέλειον. Διότι μέγιστον είναι ό,τι
δεν ημπορεί να ξεπεραστεί και τέλειον είναι εκείνο έξω από το οποίον δεν υπάρχει
πλέον τίποτε να αντιληφθής.
Εδώ εννοεί το ασύλληπτο. Είναι αυτό που δεν το αντιλαμβανόμαστε εκτός της σφαίρας μας και του αισθητού κόσμου. Βρίσκεται εκτός έλξης.
Διότι η τελεία διαφορά
έχει φθάσει είς το τέλος της, απαράλλακτα όπως και τα άλλα λέγονται τέλεια, επειδή έχουν φθάσει είς το τέλος των, έξω δε
πάλιν, από το τέλος δεν υπάρχει τίποτε
διότι είς κάθε πράγμα το τέλος είναι έσχατον
και περιέχει το όλον δι’ αυτό δεν
υπάρχει τίποτε έξω από το τέλος και τίποτε δεν έχει ανάγκην το τέλειον.
Για τον Αριστοτέλη τα φαινόμενα είναι αριθμοί αλλά εκείνο που πλέον δεν διαιρείται δεν είναι απαραίτητο να είναι αριθμός ούτε το Ένα. Ανήκει στην πολλαπλότητα και πέρα από αυτήν, αυτό δεν έχει όνομα γιατί πάει παντού επομένως δεν είναι απαραίτητο να φέρει αριθμό. Είναι ουδέτερο. Περιφέρεται παντού είναι το άπαν. Απουσιάζει η έννοια του θεού όπως την ξέρουμε. Θεός είναι η φύση.
Ότι λοιπόν, η εναντιότης
είναι τελεία διαφορά, τούτο έγινε φανερόν από όσα είπαμε. Επειδή όμως ο όρος εναντία
λέγεται με πολλάς σημασίας, θα ακολουθήσει
και η σημασία του όρου τέλειος, ανάλογα με το
είδος της εναντιότητας που τυχόν δε έχουν τα εναντία.
Άρα συμπεραίνουμε πως όλα τα ενάντια συμπεριλαμβάνουν το είδος της εναντιότητας και οι πολλές σημασίες είναι η πολλαπλότητα.
Τούτου τεθέντος είναι
φανερόν ότι δεν ημπορεί να αντικρύζεται ένα πράγμα από περισσότερα του ενός εναντία διότι ούτε από το έσχατον ημπορεί
να υπάρξει κάτι εσχατότερον, ούτε ένα
διάστημα ημπορεί να έχει περισσότερα από δύο τελικά σημεία.
Εδώ μας λέει για θεμελιώδη νόμο όπου το εσχατότερο είναι το ένα που κάπου αλλού έχει το άλλο ένα όμοιό του ως εσχατότερο. Και είναι αντίθετο το ένα με το άλλο. Επομένως και δαφορετικό.
Κατά τινα γενικόν
τρόπον, εάν η εναντιότις είναι ολοκληρωτικώς διαφορά—κάθε όμως διαφορά υπάρχει ανάμεσα
είς δύο τελικά σημεία – εξάγεται το συμπέρασμα ότι το αυτό συμβαίνει και με την
τελείαν διαφοράν.
Η εναντίωσις λοιπόν και τα ενάντια βρίσκονται σε τελεία διαφορά.
Είναι ανάγκη όμως
και οι άλλοι ορισμοί των εναντίων να είναι αληθινοί. Διότι βεβαίως η τελεία διαφορά
έχει την μεγίστην διαφοράν.
Εδώ έχουμε το μέγιστο, είναι αυτό που χαρακτηρίζει τα εναντία. Αν έχουμε τα άκρα αντίθετα έχουμε και τα ακρότατα. Έχουμε τα έσχατα και το τέλος.
Όμως δεν ημπορούν
να υπάρχουν άλλαι διαφοραί παρά εκείναι, του γένους και του είδους, εφ’ όσον απεδείχθη
ότι δεν υπάρχει διαφορά διά πράγματα που είναι έξω από το γένος μεταξύ όμως των
πραγμάτων του αυτού γένους, η τελεία διαφορά είναι η μεγίστη, και είναι εναντία, όσα εντός του αυτού γένους έχουν την περισσοτέραν
απόστασιν διότι μεγίστη των διαφορά είναι
η τελεία διαφορά.
Στην τελεία διαφορά έχουμε το ακίνητο το ακρότατο σημείο και πιο κάτω το γένος η μορφή τα στοιχεία και η κατηγορία κινούνται μεταβάλλονται και αντλούν κίνηση από το ακίνητο που δεν παθαίνει τίποτα από όλα αυτά.
Φαίνονται και στο σχήμα – Αριστοτελικό σύμπαν
Ακόμη είναι εναντία
όσα, εντός του αυτού υποκειμένου που τα υποδέχεται, έχουν την πλέον μεγαλυτέραν
διαφοράν. Διότι τα εναντία έχουν την αυτήν ύλην και ακόμη εναντία όσα έχουν την
μεγαλυτέραν διαφοράν εντός της αυτής δυνάμεως,
εντός της αυτής δυνατότητος υπάρξεως.
Διότι βεβαίως μία επιστήμη έχει ως θέμα της ένα γένος, εις την περίπτωσιν δε αυτήν
η τελεία διαφορά είναι μεγίστη διαφορά.
Εδώ μας λέει για την δυνατότητα ύπαρξης και τη δύναμη. Δεν μιλάει για ενέργεια. Και τι σημαίνει αυτό;
Σημαίνει ότι μπορεί να είναι κατηγορία που το υποκείμενο από ανάγκη ύπαρξης λειτουργεί σε κάποιο σημείο του ως σύνθετο ή ενώνεται με άλλο πάλι από ανάγκη ύπαρξης. Επομένως παίρνει απορροή από την ουσία. Η απόσταση ο χρόνος το βάθος και ότι άλλο είναι ανήκουν στα δυναμικά και δεν είναι η ίδια η ουσία απλώς παίρνουν αντλούν ουσία και εν συνεχεία διαπνέονται από αυτήν.
Πρώτην εναντίωσιν αποτελούν η “έξις” και η
στέρησις, όχι όμως κάθε στέρησις (διότι η στέρησις έχει πολλάς σημασίας), αλλά όποια
στέρησις είναι τελεία. Τα άλλα όμως εναντία θα τα ειπούμε εναντία με βάσιν την σημασίαν
της έξεως και της στερήσεως, άλλα επειδή έχουν το είδος αυτό της εναντιώσεως, άλλα
επειδή το φτιάνουν ή είναι ικανά να το φτιάσουν, και άλλα επειδή είναι λήψεις και
αποβολαί μιας εναντιότητος αυτού του είδους ή ενός άλλου είδους»
(Αριστοτέλους, Τα Μετά τα Φυσικά Ι΄, 1055a, σελ.
115-116).
Εδώ έχουμε αξίωμα
μαθηματικό. Αυτό
που δημιουργεί
κι ένα
άλλο σχήμα
γεωμετρικό για
λήψεις και
αποβολές.
θα έλεγε κανείς
οτι η
δημιουργία είναι
η ουσία,
το ίδιο
το Όν;
Όχι . Διότι αυτή
η ουσία
βρίσκεται υπεράνω
απαλλαγμένη από
κάθε ύλη
και τα
σύνθετά της.
Αυτό εδώ
είναι ένα
σύστημα μέσα
στο όλον
που η
ουσία το
διαπνέει και
έχουμε πολλά
συστήματα και
υποσυστήματα σύνολα
και άλλα
υποσύνολά τους.
Είναι πολύ σοβαρά
αυτά που
μας λέει
εδώ ο
Αριστοτέλης, η
έξις με
την στέρηση
εκείνη που
την κάνει
τελεία, ποιά
; Ποιά κάνει
τελεία; Την εναντίωση, κι αυτήν την θεωρούμε ως πρώτη εναντίωση. Μετά θα
έχουμε κι άλλα ενάντια πολλά που κι αυτά θα εξετάσουμε ανά είδος γιατί είναι πολλά.
Άλλα επειδή φτιάχνουν το είδος κι άλλα επειδή κάνουν λήψεις και αποβολές.
Ερώτημα: Αυτά
όλα που υπάρχουν
και ως συλλογιστικές
που εφαρμόζονται στον
κόσμο των εναντιώσεων
και των αντιθέτων,
στη φύση, που
τα ενάντια λειτουργούν
από την ίδια
την ουσία το Ον
και δημιουργούν κάθε
αντίθεση και
μεταβολή από
μια πηγή ενέργειας
κι από μια
κατασκευή ενός
μηχανήματος μέχρι
και στην ίδια
μας τη ζωή
όταν έρχονται οι
εναντιώσεις σύμφωνα
με το αν
πράξαμε και
συμβάλαμε; στην αρμονία του σύμπαντος ή όχι;
Απάντηση: Ο Αριστοτέλης μιλάει για λήψεις και αποβολές, στην ουσία εννοεί για
πάλη δυνάμεων. Όταν μιλάει για το μέγιστο έσχατο που είναι το τέλειο και το
οποίο από τίποτε δεν έχει ανάγκη το τέλειο,
εννοεί τις πηγές απ’ όπου ρέει ενέργεια. Από εκεί πηγάζουν και τα αΐδια όντα που
υπάρχουν ενεργεία. Όταν μας λέει για τα άλλα
εναντία είναι οι αντίθετες δυνάμεις στη γεωμετρία. Είναι εκείνα που έχουν, δηλαδή κατέχουν, το είδος της εναντίωσης,
την φτιάχνουν και εκείνα τα άλλα που είναι
ικανά να την φτιάξουν να τη δημιουργήσουν.
Εδώ θα κάνουμε
μια μικρή
παρένθεση
(ΌΤΑΝ Ο ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ
κάνει τη διάκριση
μεταξύ ενέργειας
και δύναμης τη
σημαντικότερη που
κανένας άλλος
Φιλόσοφος δεν
την αναπτύσσει έτσι,
μας λέει για
το αϊδιο και
την απορροή του
που είναι τα δυναμικά,
και μας λέει
εκείνη που
θα προτιμάμε είναι
η ενέργεια γιατί
είναι αρχαιότερη και
έχει το αγαθό).
Και επανέρχομαι στην
απάντηση. Πέρα
όμως από ότι
έχει να κάνει
και με τον
άνθρωπο που
κι αυτός είναι
μέρος της ολότητας,
στην Εναντίωση, που
του αναλογούν τα εναντία,
έχουμε δύο
μαθηματικά αξιώματα
πολύ μεγάλα. Το
ένα μας λέει
το ακρότατο
σημείο.
Έχει
όμως κι ένα
άλλο, μπορεί
και πολύ έξω
από τη δική
μας σφαίρα και
την έλξη.
Έχει
ένα άλλο περιβάλλον
εκ διαμέτρου αντίθετο του
δικού μας αλλά
εξίσου τέλειο
και εναρμονισμένο με
το αντίθετό του,
τη γη μέσω
των αναλογιών.
Και
αυτό το άλλο
είναι εδώ κοντά
μας, και
μας λέει ο
Αριστοτέλης για
άπειρες κατασκευές
που έχει εδώ στα
συμβεβηκότα που
είναι τα ανθρώπινα
μέσα στα
εναντία.
Έχουμε απειρομεγέθη κατασκευές με
κέντρα που
συνθέτουν
και άλλα που
απλώς παλεύουν για
την ύπαρξή τους.
Έτσι,
θα μπορούσαμε να
πούμε ότι έχουμε
από την μια
την σύνθεση
κι από την
άλλη την εντροπία ή
μια συνεργητική αντιπαλότητα
μέσα στο κόσμο
της αδράνειας. Δηλαδή
η εντροπία, η
διατήρηση της
ζωής με τη
γέννηση και
το θάνατο, μέσα
στη σύνθεση.
Ο
Αριστοτέλης στη
μελέτη του υπολόγιζε
τα τέσσερα στοιχεία
πυρ, αέρα,
νερό και στερεά
και ένα πέμπτο
τον αιθήρ. Αυτή
ήταν η πεμπτουσία.
Η πέμπτη ουσία.
Και όχι μόνο
ο Αριστοτέλης. Όλοι
οι αρχαίοι φιλόσοφοι
από τους προσωκρατικούς
ακόμη. Ήταν
ενσυνείδητη οντότητα,
ήταν ο φορέας
της συνείδησης των
συμπάντων όλων
ο αιθήρ.
Επομένως εδώ βλέπουμε ότι η
φύση τακτοποιεί τα
πάντα και βρίσκονται
όλα εν τη
τάξει ακολουθία. Τα
έσχατα, τα
εναντία με
νόμο
καθορίζουν τη
πραγματικότητα στον
αισθητό μας
κόσμο.
Ποιόν αισθητό κόσμο
όμως; των
φαινομένων. Όλων
των φυσικών φαινομένων
και των μεταφυσικών
εκτός αισθητού κόσμου.
Του δικού μας
διαστήματος και
σφαίρας και
του άλλου του
υπεραισθητού στα
ακρότατα. Του
υπερ- διαστήματος,
του υπερ- κόσμου.
Της ουσίας και
του Όντος. Και
ψάχνουμε να
βρούμε τις
αιτίες των
φαινομένων και
όλα έχουν ουσία
και στοιχεία εντός
τους.
Εξετάζοντας
τα στοιχεία εξ
αιτίας των
παθημάτων τους
δηλαδή των
μεταβολών της
ουσίας τους
και των τροποποιήσεών
τους, μπορούμε
όπως αναφέρεται στα
μετά τα φυσικά,
από τον Αριστοτέλη, να
πούμε ότι οι
διαφορετικές ιδιότητες
μέσα στα στοιχεία
να είναι αιτίες
των υπολοίπων φαινομένων.
Οι ιδιότητες
είναι τρεις
το σχήμα η
τάξη και η
θέση. Γι
αυτό το Όν
διαφέρει κατά
τον Αριστοτέλη κατά
τον ρυσμόν
το σχήμα δηλαδή,
την διαθιγήν
την τάξη και
τη θέση την
τροπήν. (Αριστοτέλους,
Τα Μετά τα
Φυσικά Α',
985b, σελ.40).
Έχω
να σας πω ό,τι η αναζήτηση της αλήθειας είναι
το ζητούμενο για κάθε ερευνητή. Απαιτεί αυτοσυγκέντρωση προ πάντων όλων και έμπνευση
για την εμβάνθυνση και την ανάλυση. Η αναζήτηση αυτή, δεν πιάνει τόπο στην πεπατημένη
αλλά μόνο σε ένα σύνολο γνώσεων. Και θέλουν όλα απόδειξη.
Ο
Αριστοτέλης, στο
βιβλίο α
(1) στα
Μετά τα
Φυσικά στην ενότητα που
φέρει τον
τίτλο (Α ΕΛΛΑΤΩΝ),
μας παρουσιάζει
τις δυσκολίες
στην έρευνα
της αλήθειας.
Μας
λέει ότι η
αναζήτηση της
αλήθειας είναι
δύσκολη. Η
εισφορά αυτή
ή δεν
είναι τίποτε
ή λίγο
πράγμα
για την αλήθεια.
Το άθροισμα όμως
όλων αυτών των
σκέψεων των
φιλοσόφων παράγει
γόνιμα αποτελέσματα.
Η
δυσκολία όπως
μας εξηγεί φανερώνεται
όταν δεν μπορούμε
να φθάσουμε σε
λεπτομερείς γνώσεις.
Υπάρχουν λέει
δύο ειδών δυσκολίες
από τα
ίδια
τα πράγματα και
από την αδυναμία
του μυαλού
μας, η
παρούσα δυσκολία
να έχει την
πηγή της όχι
στα πράγματα αλλά
μέσα μας.
Εξαρτάται
σε τι κατάσταση
βρίσκεται ο
νους της
ψυχής
μας σχετικά με
τα όσα κατά
φύσιν είναι φανερώματα
από όλα.
(Αριστοτέλους, Τα
Μετά τα Φυσικά
α1, 993b, σελ.74).
Στην κριτική των
προτύπων
των παραδειγμάτων του
πλάτωνος στα
μετά τα φυσικά
μας λέει: “Κι αν υπάρχει μια γενική επιστήμη για όλα, θα πρέπει κανείς να την αποκτάει
χωρίς καμμία προηγούμενη γνώση”. (Αριστοτέλους, Τα Μετά τα Φυσικά Α', 990b,
σελ.71).
Συμπέρασμα - Δεν είναι
τυχαίο ότι
όλος ο κόσμος
μας είναι Αριστοτελικός
από τη διανόηση,
τους κλάδους των
επιστημών, τη
τεχνολογία όχι
μόνο την ήδη
υπάρχουσα αλλά
και αυτήν στο
μέλλον...
Τα
έργα του Αριστοτέλη
είναι η επιστημονική
θεώρηση του
σύμπαντος όλου.
Η γνώση που
μας δίνει είναι
πολύπτυχη και
ανεξάντλητη. Μέσα
από το οντολογικό
πρόβλημα του
κόσμου που
πραγματεύεται, μας
εισάγει στην
ενορατική αντίληψη ειδικότερα
στα μετά τα
φυσικά, στη
θεολογία ή
πρώτη Φιλοσοφία όπως
ο ίδιος τα
ονόμασε.
Η
Εναντίωσις μας
εισάγει σε
έναν άλλο τρόπο
σκέψης για
την ανθρώπινη ύπαρξη
μέσα στην καθημερινότητα,
στον απειροστικό λογισμό
μέχρι και την
τεχνολογία.
Σας ευχαριστώ πολύ
που με
ακούσατε.
Βιβλιογραφία διάλεξης
Άνθη,
Μ. (2019). Ως
δια Μαγείας..και Κατά Γράμμα.
Αθήνα: Λεξίτυπον.
Άνθη,
Μ. (2013). Η
Επανάληψη...το
Άνοιγμα των
Πυλών.
Αθήνα: Λεξίτυπον.
Αριστοτέλης,
(χ.χ.ε).
Μετά τα
Φυσικά. Μετάφρ.
Νικ. Κυργιόπουλος.
τόμος Β'. Αθήνα:
Βιβλιοθήκη των
Ελλήνων, Γεωργιάδης.
Αριστοτέλης,
(χ.χ.ε).
Μετά τα
Φυσικά. Μετάφρ.
Νικ. Κυργιόπουλος.
τόμος Α'. Αθήνα:
Βιβλιοθήκη των
Ελλήνων, Γεωργιάδης.
Αριστοτέλης,
(2011). Μετά τα
Φυσικά. Μετάφρ.
Νικ. Κυργιόπουλος.
τόμος Α'. Αθήνα:
Βιβλιοθήκη των
Ελλήνων, Γεωργιάδης.
Αριστοτέλης,
(2011). Μετά τα
Φυσικά. Μετάφρ.
Νικ. Κυργιόπουλος.
τόμος Γ'. Αθήνα:
Βιβλιοθήκη των
Ελλήνων, Γεωργιάδης.
Zemb, J.M. (χ.χ.ε). Αριστοτέλης. Μετάφρ. Αγγέλα Βερικοκάκη Αρτέμη.
Αθήνα: Νέα Σύνορα - Α.Α. Λιβάνη.
Νεώτερον
Εγκυκλπεδικο Λεξικόν
"Ηλίου", (χ.χ.ε).
Το Αρχαίον
Ελληνικόν Πνεύμα. Αθήνα:
Εκδόσεις Εγκυκλπαιδικής
Επιθεωρήσεως Ηλιος.
